Gå til hovedinnhold

Ein middag i Roma

 "Det er mer historie i en bolle med pasta enn i Colosseum eller noe annet historisk minnesmerke"

Ein kveld sat eg og såg på eit bokbad på Sølvberget i Stavanger. Harald Birkevold og Andreas Viestad i samtale om mat og Viestad si nye bok om verdshistoria i eit måltid.

Eg blei både svolten og nysgjerrig og kjøpte boka. Og det var kjekk lesing. Eg las om historia til brødet, salt, peppar, vin, ild, sitron og mykje meir. 

Viestad tar utgangspunkt i ein middag på ein restaurant i Roma og fortel om det første som kjem på bordet, brødet. Kor kom det frå? Frå starten? Vi er innom brød og nattverd. Konfliktar om ugjæra brød i det heilage måltidet.

Så kjem antipasto. Deretter olje. Den viktige ingrediensen i måltidet. Oliventreet. Smør og olje. Smøret i protestantiske land og olje i katolske.

Kva hadde maten vår vore utan salt og peppar? Når kom det inn i maten vår? 

Vin. Og her måtte Viestad til Bibelen igjen. Noa som den første vinbonden. 

Noah hadde blitt valgt ut fordi han var den eneste hederlige mannen igjen på jorden, den Gud ønsket at skulle føre menneskeslekten videre, uten de andre menneskenes lyter. Helt lytefri var han dog ikke, viste det seg. Faktisk var han det vi må kunne karakterisere som en skikkelig drukkenbolt. Et lite glass til maten var ikke nok. Noah drakk seg kanakkas og skammet seg over det etterpå. Og da fortsatte han bare å drikke, et mønster som er blitt gjentatt i generasjonene siden.

Herodot skriv at perserane først vedtar noko i fylla og når rusen har gitt seg, revurderte dei vedtaket. Verka det like godt i edru tilstand så var det gyldig. 

Siste kapittel er ein fryd over sitron. Smaken, alt sitrona kan brukast til.

Og heilt til slutt får vi oppskrift på retten som heile tida dukkar opp: Pasta carbonara. Gler meg til å lage den.


--
Tittel: En middag i Roma
Forfattar: Andreas Viesstad
Forlag: Kagge forlag
År: 2020


Kommentarer

Marianne sa…
"Det er mer historie i en bolle med pasta enn i Colosseum eller noe annet historisk minnesmerke" - Du verden så sant!
Om jeg ville vært en beslutningstakende perser jeg er derimot noe skeptisk til. Det hadde det blitt mye vin, hehe.
Liv sa…
Jeg melder meg frivillig som perser!

:)

Populære innlegg

Mammutbøker 2021- har du lyst på kjøpetips?

  Før i tida var Mammutsalet store greier. Ein måtte stille tidleg for å få tak i dei beste. Helst bestille på førehand. Ikkje same køa no. Men her kan ein finne nokre perler. Ser det blei ei liste med ønsker då eg bladde gjennom katalogen. Så spørs det om eg greier å sette kjøpegrenser for meg sjølv.... Det var òg ein del bøker eg har lese og som eg har blogga om. Fleire av likte eg så godt at eg deler gjerne tipset om du ikkje alt har lese dei. eg har lenka til blogginnlegget. H. Torvund: Livsfylde   Den som inte ändrar sig, blir en annan.    Undertittelen er betraktningar frå ei nysgjerrig sjel. Og det får han fram. Eg koste meg med tekstane. Løp og kjøp! Tor Åge Bringsværd: Mens jeg har dere her. Det er lettere å hoppe etter Wirkola enn å dø etter Per Fugelli Om å bli gamal . Le godt og kjenn deg igjen Bjørn Eidsvåg: Tru og trass   Både trass og tru.   Eidsvåg sine ord om oppvekst, tru, trass og tvil.  Notto R. Thelle: Stillheten og skriket. Stillheten og skriket. Tanker om tro og

Eit år med Kolbein Falkeid

  Då landet stengte ned 13.mars 2020, var det noko i meg som meinte at eg trengte ein mann som har sjøsprøyt i rynkene, vind frå alle kantar i håret og havblikk. Ein sjøulk som hadde vore på havsens botn og i himlane høge. Eg la Kolbein Falkeid på spisebordet. Og begynte på ei reise gjennom nærmare 50 år med dikt. Ei reise som gav meg tankar og bilete på eige liv. Dikta er ekte, fulle av erfaring, til tider dyrekjøpt erfaring. Dei syng i meg og dei synk i meg. Dei er lyse. Dei er mørke. Og dei har gitt dagane mine, særleg frukostane, dette rare året ein god tyngde og eit ekstra lys. Frå Horisontene: Nei, jeg snakker ikke om erobring, men om ferden, den forpliktende ferden inn i alt som er. For alle ting har horisonter. Mennesket, kjærligheten, hverdagene. Men også de minste ting. Det er større innbyrdes avstand mellom atomene i en vanndråpe enn mellom stjernene i universet.  Dikt som seier dei rette orda om venskap, dikta "Det er langt mellom venner" og "Bølgelengde&quo

Det brenner en ild - Ingeborg Refling Hagen

Tidleg på 1980-talet var eg invitert til førestillinga: "Den engelsk Los" av Henrik Wergeland i eit privathus på Billingstad i Asker. Eg sat der med munnen open og lytta til ei framføring med så sterk innleving og så inderleg framføring at eg blei mållaus. Kva var det dei såg og som eg bare ante? I november 2020 kom det ut ei bok om Ingeborg Refling Hagen. Den har fleire artikkelforfattarar. Vi møter livet på Hedmark tidleg på 1900-talet. Vi møter ei ung forfattar som ser kva som skjer i Italia og Spania. Ei som prøver å vekke folk her heime til å sjå kva som skjer i Europa. Engasjementet som kjem til å bli meir og meir glødande. Artikkelen til Simen Ekern "Det er vi som står vakt om Europa" tar for seg dette og kanskje er det han skriv like aktuelt i dag:  Det er mulig å hevde at det hadde vært vanskelig å vite hva Mussolini hadde tenkt å gjøre med Italia - hvor langt han ville gå - også fordi han hele tiden selv vekslet mellom ulike scenarier og grader av parlamen

Storinkvisitoren - kva skal mennesket med fridom?

I lesegruppa les vi Brødrene Karamasov av Fjodor M. Dostojevskij for tida. Denne veka har vi lese Ivan sitt poem. " Legenden om Storinkvisitoren " (lenka er til Nasjonalbiblioteket. Brødrene Karamasov er omsett av Olaf Broch. Legenden startar på s 271). Tenkte det var greit med ei lenke i tilfelle de ikkje hadde boka i heimen. Den nyaste utgåva er omsett av Geir Kjetsaa. Men den er ikkje klar for fri nedlasting frå Nasjonalbiblioteket enno. For dei som leitar fram i bokhylla: Teksten er kapittel 5 i fjerde del. For å oppsummere det eg har lese både i Brødrene Karamasov, i andre bøker og sortere litt eigne tankar, skriv eg ned det som surrar rundt akkurat no. Og 1.mai er kanskje ikkje den dummaste dagen å skrive om det frie mennesket på? To av brødrene Karamasov, Ivan og Aljosja, samtalar om Gud, om å akseptere han for så å avvise han. Om det vonde i verda. Kor er Gud i alt dette? Ivan ser på seg som ateist. Aljosja er munk. Så fortel Ivan legenden om storinkvisitoren.

Stillheten og skriket. Tanker om tro og eksistens

Notto Thelle er ein klok mann eg gjerne lyttar til. Boka Stillheten og skriket kom ut i år. Det er ei lita bok sjølv om ho er på 230 sider. Formatet gjer at ho er lett å ta med seg i veska. Lett å plukke opp, lese litt og tenkje meir. I starten av boka viser han til den stoiske keisaren og filosofen Marcus Aurelius  (121-180 e.Kr) som skreiv den vesle boka Meditationes (Stille ettertanker). På norsk har boka fått tittelen Til meg selv. Den stille ettertanken er det han søker. Vi startar livet med eit skrik. Stilla og suset frå mor sin mage er over. Mellom skriket og stilla leitar vi resten av livet etter ord og tankar. Vi snakkar, lyttar. Kanskje den verkelege samtalen byrjar når siste ordet er sagt? Kan vi lære oss å fornemme lyden av ei harpe utan strengar? Har det moderne livet tatt frå oss stilla og ettertanken? Hiv vi oss over mobilen straks det er ein pause? Greier vi å lese konsentrert over lang tid utan å la oss forstyrre? Kor lenge kan eg sjå på fjorden og la tankane van